شناسنامهٔ غذا
سرکهٔ سیب
نام‌های دیگر: سرکه سیب، سرکهٔ سیب طبیعی Apple cider vinegar
سرکه‌ای از سیب؛ تقریباً بی‌کالری و بیشترش آب و اسید استیک. در دادهٔ USDA هر ۱۰۰ گرم سرکهٔ سیب ۲۱ کیلوکالری و کمتر از ۱ گرم کربوهیدرات دارد و یک قاشق غذاخوری (۱۵ میلیلیتر) سرکهٔ ۵ درصد حدود ۷۵۰ میلیگرم اسید استیک.[۱][۹]
ماشین‌حساب ارزش غذایی
ارزش غذایی سرکهٔ سیب در ۱ قاشق غذاخوری (۱۵ میلیلیتر)
در دادهٔ USDA یک قاشق غذاخوری سرکهٔ سیب ۱۴٫۹ گرم و یک قاشق چای‌خوری ۵ گرم است؛ برای سرکه هر میلیلیتر را حدود ۱ گرم گرفته‌ایم، پس یک قاشق غذاخوری تقریباً همان ۱۵ میلیلیتر است. این وزن سرکهٔ خالص است، نه سرکهٔ رقیقشده در آب.[۱]
نوار رنگی درصد ارزش روزانه است، بر پایهٔ مقادیر مرجع FDA. اسید استیک، اصلی‌ترین جزء سرکه، در جدول USDA نیامده: هر ۱۵ میلیلیتر سرکهٔ ۵ درصد حدود ۷۵۰ میلیگرم اسید استیک دارد. اسیدیتهٔ نمونههای سنتی و آزمایشگاهی از کمتر از ۱ تا حدود ۵٫۶ درصد فرق می‌کرد؛ عدد روی برچسب را ببین.[۴][۹][۱۹][۲۰]
مقایسه
سرکهٔ سیب در کنار سرکهٔ سفید و بالزامیک
| در ۱۰۰ گرم | سرکهٔ سیب[۱] | سرکهٔ سفید (تقطیری)[۲] | سرکهٔ بالزامیک[۳] |
|---|---|---|---|
| انرژی (کیلوکالری) | ۲۱ | ۱۸ | ۸۸ |
| کربوهیدرات (گرم) | ۰٫۹ | ۰ | ۱۷ |
| قند کل (گرم) | ۰٫۴ | ۰ | ۱۴٫۹ |
| پتاسیم (میلیگرم) | ۷۳ | ۲ | ۱۱۲ |
| سدیم (میلیگرم) | ۵ | ۲ | ۲۳ |
| کلسیم (میلیگرم) | ۷ | ۶ | ۲۷ |
| منگنز (میلیگرم) | ۰٫۳ | ۰٫۱ | ۰٫۱ |
همهٔ عددها برای ۱۰۰ گرم است. سرکهٔ بالزامیک حدود ۴ برابر سرکهٔ سیب کالری دارد و در هر ۱۰۰ گرم حدود ۱۵ گرم قند.[۱][۳]
احتیاط
چه کسانی در مصرف سرکهٔ سیب احتیاط کنند؟
گاستروپارزی دیابتی
در ۱۰ بیمار دیابت نوع ۱ با تخلیهٔ کند معده، ۳۰ میلیلیتر سرکهٔ سیب در ۲۰۰ میلیلیتر آب میانهٔ سرعت تخلیهٔ معده را از ۲۷ به ۱۷ درصد پایین آورد؛ یعنی غذا دیرتر از معده خارج شد.[۱۴]
انسولین یا داروهای کاهندهٔ قند
سرکه در کارآزمایی‌ها روی قند خون و تخلیهٔ معده اثر داشته و ممکن است اثرش با دارو جمع شود. پیش از مصرف منظم با پزشک هماهنگ کن.[۶][۱۴]
پتاسیم پایین، ادرارآورها و دیگوکسین
در یک گزارش موردی، مصرف زیاد و طولانی سرکهٔ سیب با افت پتاسیم خون، بالا رفتن رنین و پوکی استخوان همراه بود. اگر پتاسیمت پایین است یا ادرارآور یا دیگوکسین می‌خوری، با پزشک مشورت کن.[۱۶]
دندان حساس
سرکه آن‌قدر اسیدی است که در آزمایشگاه مینای دندان را فرسایش داد. اگر دندان حساس یا فرسوده داری، فقط رقیق، با نی و همراه غذا.[۱۷][۱۸]
بیماری مری، ریفلاکس شدید یا معدهٔ حساس
گیر کردن قرص سرکهٔ سیب در گلو آسیب مری داده است. در کارآزمایی‌ها سوزش و تهوع هم گزارش شد؛ سرکهٔ غلیظ و قرص را کنار بگذار.[۱۵][۵][۱۳]
کودکان، نوجوانان و بارداری
بیشتر مطالعات ۴ تا ۱۲ هفته روی بزرگسالان بوده و برای این گروه‌ها دادهٔ ایمنی کافی نیست.[۱۱]
خرید، مصرف و نگهداری
نکته‌های خرید و مصرف سرکهٔ سیب
همیشه رقیق
یک قاشق غذاخوری (۱۵ میلیلیتر) را در دست‌کم ۲۰۰ تا ۲۵۰ میلیلیتر آب حل کن؛ در مطالعات هم رقیق مصرف شد. این‌طور غلظت اسید از حدود ۵ به حدود ۰٫۳ درصد می‌رسد.[۹][۱۴]
همراه غذا
اثر سرکه روی قند خون همان وعده است: در مرور کارآزمایی‌ها پاسخ قند و انسولین بعد از غذا کمتر بود و در مطالعه‌ای روی ۱۲ نفر، سرکه همراه نان سفید سیری را بیشتر کرد.[۷][۸]
قرص نه
در بررسی ۸ برند قرص سرکهٔ سیب، مقدار اسید و ادعاهای برچسب با هم فرق داشت و گاهی نادرست بود؛ گیر کردن قرص در گلو هم آسیب مری داده است.[۱۵]
با نی بنوش، بعد دهان را بشوی
برای کم کردن تماس اسید با دندان، محلول رقیق را با نی بنوش و بعد دهان را با آب بشوی.[۱۷][۱۸]
برچسب را ببین
اسیدیتهٔ سرکه‌های سنتی و آزمایشگاهی از کمتر از ۱ تا حدود ۵٫۶ درصد متغیر بود. مقدار ۱۵ میلیلیتر در مطالعات برای سرکهٔ حدود ۵ درصد بود؛ برچسب را ببین تا بدانی سرکهٔ تو چقدر غلیظ است.[۱۹][۲۰][۹]
پرسش‌های رایج
پرسش‌های رایج دربارهٔ سرکهٔ سیب
روزی چقدر سرکهٔ سیب؟
در مطالعات ۱۵ تا ۳۰ میلیلیتر در روز، یعنی ۱ تا ۲ قاشق غذاخوری، و رقیقشده مصرف شد. در کارآزمایی ژاپنی هم ۱۵ یا ۳۰ میلیلیتر در روز داده شد؛ بیشتر، بهتر نیست.[۹]
سرکهٔ سیب قند خون را پایین می‌آورد؟
اثرش کوچک است. در فراتحلیل ۹ کارآزمایی با ۶۸۶ نفر، قند ناشتا به‌طور میانگین ۷٫۹۷ میلیگرم در دسیلیتر کمتر بود و در ۷ کارآزمایی دیابت نوع ۲ با ۴۶۳ نفر، ۲۱٫۹۳ میلیگرم در دسیلیتر. جای دارو را نمی‌گیرد.[۵][۶]
سرکهٔ سیب لاغر می‌کند؟
اثر کوچک بود: در ۱۷۵ فرد چاق ژاپنی، بعد از ۱۲ هفته تفاوت وزن با دارونما ۱ تا ۲ کیلوگرم بود و پس از قطع برگشت. در ایران، ۳۹ نفر روی رژیم کم‌کالری با ۳۰ میلیلیتر در روز ۴ کیلو در برابر ۲٫۳ کیلو کم کردند.[۹][۱۰]
منابع (۲۳)
- USDA FoodData Central, SR Legacy. Vinegar, cider. FDC ID 173469. fdc.nal.usda.gov/food-details/173469/nutrients
- USDA FoodData Central, SR Legacy. Vinegar, distilled. FDC ID 172237. fdc.nal.usda.gov/food-details/172237/nutrients
- USDA FoodData Central, SR Legacy. Vinegar, balsamic. FDC ID 172241. fdc.nal.usda.gov/food-details/172241/nutrients
- U.S. Food and Drug Administration. Daily Value on the Nutrition and Supplement Facts Labels. fda.gov/food/nutrition-facts-label/daily-value-nutrition-and-supplement-facts-labels
- Hadi A, Pourmasoumi M, Najafgholizadeh A, et al. The effect of apple cider vinegar on lipid profiles and glycemic parameters: a systematic review and meta-analysis of randomized clinical trials. BMC Complementary Medicine and Therapies. 2021;21(1):179. doi.org/10.1186/s12906-021-03351-w
- Arjmandfard D, Behzadi M, Sohrabi Z, et al. Effects of apple cider vinegar on glycemic control and insulin sensitivity in patients with type 2 diabetes: a GRADE-assessed systematic review and dose–response meta-analysis of controlled clinical trials. Frontiers in Nutrition. 2025;12:1528383. doi.org/10.3389/fnut.2025.1528383
- Shishehbor F, Mansoori A, Shirani F. Vinegar consumption can attenuate postprandial glucose and insulin responses; a systematic review and meta-analysis of clinical trials. Diabetes Research and Clinical Practice. 2017;127:1–9. doi.org/10.1016/j.diabres.2017.01.021
- Östman E, et al. Vinegar supplementation lowers glucose and insulin responses and increases satiety after a bread meal. European Journal of Clinical Nutrition. 2005. doi.org/10.1038/sj.ejcn.1602197
- Kondo T, et al. Vinegar intake reduces body weight, body fat mass, and serum triglyceride levels in obese Japanese subjects. Bioscience, Biotechnology, and Biochemistry. 2009. doi.org/10.1271/bbb.90231
- Khezri SS, et al. Beneficial effects of apple cider vinegar on weight management, visceral adiposity index and lipid profile in overweight or obese subjects receiving restricted calorie diet. Journal of Functional Foods. 2018. doi.org/10.1016/j.jff.2018.02.003
- Launholt TL, Kristiansen CB, Hjorth P. Safety and side effects of apple vinegar intake and its effect on metabolic parameters and body weight: a systematic review. European Journal of Nutrition. 2020;59(6):2273–2289. doi.org/10.1007/s00394-020-02214-3
- Shahinfar H, Amini MR, Payandeh N, et al. Dose-dependent effect of vinegar on blood pressure: a GRADE-assessed systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. Complementary Therapies in Medicine. 2022;71:102887. doi.org/10.1016/j.ctim.2022.102887
- Darzi J, Frost GS, Montaser R, et al. Influence of the tolerability of vinegar as an oral source of short-chain fatty acids on appetite control and food intake. International Journal of Obesity. 2014;38(5):675–681. doi.org/10.1038/ijo.2013.157
- Hlebowicz J, et al. Effect of apple cider vinegar on delayed gastric emptying in patients with type 1 diabetes mellitus. BMC Gastroenterology. 2007. doi.org/10.1186/1471-230X-7-46
- Hill LL, Woodruff LH, Foote JC, et al. Esophageal injury by apple cider vinegar tablets and subsequent evaluation of products. Journal of the American Dietetic Association. 2005;105(7):1141–1144. doi.org/10.1016/j.jada.2005.04.003
- Lhotta K, Höfle G, Gasser R, et al. Hypokalemia, hyperreninemia and osteoporosis in a patient ingesting large amounts of cider vinegar. Nephron. 1998;80(2):242–243. doi.org/10.1159/000045180
- Willershausen I, Weyer V, Schulte D, et al. In vitro study on dental erosion caused by different vinegar varieties using an electron microprobe. Clinical Laboratory. 2014;60(5). doi.org/10.7754/Clin.Lab.2013.130528
- Maladkar SR, Yadav P, Muniraja ANA, et al. Erosive effect of acidic beverages and dietary preservatives on extracted human teeth: an in vitro analysis. European Journal of Dentistry. 2022;16(4):919–929. doi.org/10.1055/s-0041-1742131
- Ousaaid D, Imtara H, Laaroussi H, Lyoussi B, Elarabi I. An investigation of Moroccan vinegars: their physicochemical properties and antioxidant and antibacterial activities. Journal of Food Quality. 2021;2021:6618444. doi.org/10.1155/2021/6618444
- Kara M, Assouguem A, Al kamaly OM, et al. The impact of apple variety and the production methods on the antibacterial activity of vinegar samples. Molecules. 2021;26(18):5437. doi.org/10.3390/molecules26185437
- Nassar M, Islam MS, Hasan N, Al-Khazraji A, Maki H. Erosive potential of various beverages in the United Arab Emirates: pH assessment. Dubai Medical Journal. 2023;6(2):124–133. doi.org/10.1159/000530094
- Rao NZ, Fuller M. Acidity and antioxidant activity of cold brew coffee. Scientific Reports. 2018;8:16030. doi.org/10.1038/s41598-018-34392-w
- Dressman JB, et al. Upper gastrointestinal pH in young, healthy men and women. Pharmaceutical Research. 1990. doi.org/10.1023/A:1015827908309
به‌روزرسانی: ۱ آبان ۱۴۰۵. این محتوا آموزشی است و جایگزین مشاورهٔ پزشک یا متخصص تغذیه نیست.
بیشتر دربارهٔ سرکهٔ سیب
برندهایی که سرکهٔ سیب یا فرآورده‌اش را عرضه می‌کنند
